TUTOR FERRY · คณิตศาสตร์
มัธยฐานไม่ใช่เลขกลางที่เห็น: เรียงข้อมูลก่อนหาคำตอบ
ฝึกหามัธยฐานเมื่อข้อมูลมีจำนวนคี่และคู่ เทียบกับค่าเฉลี่ยจากตัวอย่างเงินค่าขนม พร้อมแบบฝึก 3 ข้อและกิจกรรมบัตรตัวเลข

เห็นตัวเลขห้าตัวแล้วหยิบตัวที่สามมาตอบทันที อาจพลาดมัธยฐานได้ถ้าข้อมูลยังไม่เรียง ลองใช้เงินค่าขนมสมมติของนักเรียน 5 คน ได้แก่ 90, 20, 35, 30 และ 25 บาท เป็นจุดเริ่มต้น บทความนี้ใช้ข้อมูลแต่งขึ้นเพื่อฝึกคำนวณ ไม่ใช่ข้อมูลรายรับจริงของนักเรียน
เรียงก่อน แล้วจึงหาตำแหน่งกลาง
เขียนข้อมูลจากน้อยไปมากเป็น 20, 25, 30, 35, 90 บาท มี 5 ค่า ตำแหน่งกลางคืออันดับที่ 3 จึงได้มัธยฐาน 30 บาท ถ้าหยิบตัวที่สามจากรายการเดิมจะได้ 35 บาท ซึ่งไม่ใช่มัธยฐาน
จำนวนคู่ใช้สองค่ากลาง
ถ้ามีข้อมูล 12, 18, 24, 30 บาท จำนวน 4 ค่า จะไม่มีค่าหนึ่งค่าที่อยู่กลางเพียงลำพัง ใช้อันดับที่ 2 และ 3 มาหาค่าเฉลี่ย: (18 + 24) ÷ 2 = 21 บาท มัธยฐานจึงไม่จำเป็นต้องเป็นค่าที่ปรากฏในชุดข้อมูล
ค่าเฉลี่ยกับมัธยฐานตอบคนละมุม
ข้อมูลเงินค่าขนมชุดแรกมีผลรวม 200 บาท ค่าเฉลี่ยเลขคณิตจึงเท่ากับ 200 ÷ 5 = 40 บาท แต่มัธยฐานเป็น 30 บาท ลองเปลี่ยน 90 เป็น 190 บาท ค่าเฉลี่ยจะเป็น 300 ÷ 5 = 60 บาท ขณะที่ค่ากลางหลังเรียงยังเป็น 30 บาท การดูค่าที่สูงหรือต่ำห่างจากกลุ่มช่วยอธิบายว่าทำไมสองค่านี้ต่างกันได้ ไม่ควรสรุปฐานะหรือพฤติกรรมของใครจากตัวเลขสมมตินี้
กิจกรรมบัตรตัวเลขกับผู้ปกครองหรือติวเตอร์
เขียนตัวเลขชุดแรกลงบัตร 5 ใบ สลับลำดับแล้วให้ผู้เรียนเรียงใหม่ ใช้ปากกาวงตำแหน่งกลาง จากนั้นเพิ่มบัตร 40 บาทหนึ่งใบ ให้ผู้เรียนอธิบายว่าทำไมต้องใช้ 30 กับ 35 และได้มัธยฐาน 32.5 บาท ลองเปลี่ยนบัตรที่มากที่สุดแล้วสังเกตผลอีกครั้ง
ลองทำเอง 3 ข้อ
1. หามัธยฐานของ 7, 2, 9, 4, 6 2. หามัธยฐานของ 14, 8, 20, 10 3. ชุดข้อมูล 10, 12, 14, 16, 18 เปลี่ยน 18 เป็น 48 มัธยฐานและค่าเฉลี่ยใหม่เท่ากับเท่าไร
เฉลยและรายการตรวจคำตอบ
1. เรียงเป็น 2, 4, 6, 7, 9 ได้มัธยฐาน 6 2. เรียงเป็น 8, 10, 14, 20 ได้ (10 + 14) ÷ 2 = 12 3. ข้อมูลใหม่ 10, 12, 14, 16, 48 มัธยฐานยังเป็น 14 ส่วนค่าเฉลี่ยเท่ากับ 100 ÷ 5 = 20 ก่อนส่งคำตอบ ตรวจว่าเรียงข้อมูลครบ นับจำนวนถูก และแยกคำว่า “ตำแหน่ง” ออกจาก “ค่า” ได้แล้ว หากต้องการฝึกโจทย์เพิ่ม เลือกหมวดคณิตศาสตร์ท้ายบทความ หรือสอบถามติวเตอร์ทาง LINE @tutorferry อ้างอิง OpenStax — Measures of the Center of the Data (https://openstax.org/books/introductory-statistics-2e/pages/2-5-measures-of-the-center-of-the-data)
พร้อมเริ่มวางแผนการเรียนแล้วหรือยัง?
บอกความต้องการของคุณ ให้เราช่วยประสานติวเตอร์
ให้เราช่วยหาติวเตอร์